Adam gatnaşyklarynda käwagt biri-birine düýpgöter gapma-garşy iki dünýägaraýşa we özüni alyp baryş görnüşine duş gelýäris: ähli ünsi özüne çekmäge ymtylýan narsis we beýlekileriň hal-ýagdaýyny çuňňur duýup bilýän empat. Bu iki häsiýetiň gündelik durmuşdaky hereketlerine seretsek, olaryň adamlara we ýagdaýlara nähili çemeleşýändigi has aýdyň görünýär.
Narsisler özlerini nähili alyp barýarlar?
Üns merkezinde bolmak islegi: Söhbetdeşlik haýsy tema barada bolsa-da, narsis adam gürrüňi ýene özüne, öz üstünliklerine ýa-da öz başdan geçirmelerine tarap öwürýär. Beýlekileriň öwgüsi we haýran galmagy olar üçin esasy hereketlendiriji güýçdür.
Öz bähbidini birinji orunda goýmak: Karar kabul edilende ýa-da kynçylyk ýüze çykanda, ilki bilen "Bu maňa näme berer? Meniň abraýyma nähili täsir eder?" diýen sorag öňe çykýar. Başgalaryň duýgulary ikinji plana geçýär.
Tankyda çydamsyzlyk we günäni başga birine atmak: Ýalňyşlyk goýberende-de, muny boýun almak olar üçin kyn. Köplenç ýagdaýda beýlekileri günäkärleýärler ýa-da özleriniň näme üçin şeýle hereket edendigini aklajak bahanalar tapýarlar.
Şertli we üýtgeýän gatnaşyk: Öwgüdir goldaw alan wagty mähirli we ýakyn görünip bilerler, ýöne islegleri kanagatlandyrylmasa ýa-da garşylyk görseler, birdenkä sowap ýa-da kesgin reaksiýa görkezip bilerler.
Empatlar özlerini nähili alyp barýarlar?
Çuňňur duýgurlyk we diňläp bilmek: Empat adam söhbetdeşiniň diňe aýdýan sözlerine däl, eýsem sesiniň äheňine, ýüz keşbine we keýpine hem üns berýär. Başga biriniň gynanjyny ýa-da begenjini öz içinden geçirýär.
Goldaw bermek we kömege taýýarlyk: Kyn pursatlarda ýanynda durmak, teselli bermek we meseläni bilelikde çözmäge synanyşmak empatlaryň tebigy häsiýetidir.
Sabyrlylyk we deňagramlylyk gözlegi: Jedel we dartgynlyk ýüze çykanda, ýagdaýy has hem gyzdyrman, düşünişmek arkaly çözgüt tapmaga ymtylýarlar.
Öz çäklerini goramak zerurlygy: Başgalaryň derdini özüňki ýaly kabul edýändikleri sebäpli, käwagt öz isleglerini we ruhy güýjüni unudyp bilýärler. Şonuň üçin wagtynda «ýok» diýmegi başarmak olar üçin örän möhümdir.
Olar duşuşanda näme bolýar?
Narsis bilen empat bir ýerde duşuşanda, ilki başda özara güýçli çekim döremegi mümkin: narsis özüni diňleýän we düşünyän adamy tapýar, empat bolsa kömege we ünse mätäç birini görýär. Ýöne wagtyň geçmegi bilen biriniň hemişe almagy, beýlekisiniň bolsa hemişe bermegi gatnaşykda uly ýadawlyk we deňagramsyzlyk döredýär.
Jemläp aýtsak:
Narsis adam özüni daşky öwgüler arkaly berkitmäge synanyşýar, empat bolsa içki duýgurlygy arkaly töweregine ýylylyk berýär. Gatnaşyklarda sagdyn deňagramlylygy saklamak üçin empatlara öz şahsy çäklerini goramagy, her bir adama bolsa diňe sözlere däl, hakyky hereketlere we jogapkärçilige seretmegi öwrenmek iň dogry ýoldur.
Dowamy bar....

Teswirler (2)
Teswir ýazmak üçin hasabyňyza giriň